વૈદિક જ્યોતિષમાં, સહસ્ર પૂર્ણ ચંદ્રોદય (સહસ્ર ચંદ્ર દર્શન) વ્યક્તિના જીવનનો ૧૦૦૦મો પૂર્ણ ચંદ્ર દર્શાવે છે, જે શતાભિષેકમ્ તરીકે ઉત્સવપૂર્વક ઉજવાય છે.
સહસ્ર પૂર્ણ ચંદ્રોદયને ભારતીય સંસ્કૃતિમાં સહસ્ર ચંદ્ર દર્શન અથવા શતાભિષેકમ કહેવામાં આવે છે. "સહસ્ર" એટલે એક હજાર, "પૂર્ણ ચંદ્ર" એટલે પૂનમનો ચંદ્ર, અને "ઉદય" એટલે ચંદ્રોદય.
એક ચાંદ્ર માસ આશરે ૨૯.૫૩ દિવસનો હોવાથી, ૧૦૦૦ પૂર્ણિમા પૂર્ણ થવામાં આશરે ૨૯,૫૩૦ દિવસ લાગે છે, જે સૌર વર્ષ પ્રમાણે આશરે ૮૦ વર્ષ, ૮ થી ૧૦ મહિનાની ઉંમરે બને છે.
દ્રિક સિદ્ધાંત મુજબ, જન્મ તારીખ અને સમય અનુસાર વ્યક્તિએ જોયેલ પ્રથમ પૂર્ણ ચંદ્ર ગણાય છે. જન્મ સમય પછી થયેલ પ્રથમ પૂર્ણિમા ચંદ્રોદયથી ગણતરી શરૂ કરી, બરાબર ૧૦૦૦મી પૂર્ણિમાના ચંદ્રોદયનો ચોક્કસ દિવસ અને સમય શોધવામાં આવે છે.
શાસ્ત્રોમાં આ દિવ્ય અવસર પર વિશેષ પૂજા અને આયુષ્ય યજ્ઞનું વિધાન છે:
દીર્ઘાયુષ્ય, ઉત્તમ આરોગ્ય અને તેજ માટે પવિત્ર અગ્નિમાં આહુતિ આપવામાં આવે છે.
૧૦૦૦મા પૂનમના ચંદ્રના દર્શન કરીને દૂધ, જળ અને પુષ્પોથી અર્ઘ્ય અર્પણ કરાય છે.
સંતાનો અને પૌત્રો દ્વારા વડીલ પૂજ્યના ચરણોમાં સુવર્ણ પુષ્પો અર્પી આશીર્વાદ લેવાય છે.
બ્રાહ્મણો અને જરૂરિયાતમંદોને ભોજન તથા વસ્ત્રોનું દાન કરી પુણ્ય પ્રાપ્ત કરાય છે.
સામાન્ય રીતે આ પર્વ ૮૦ વર્ષ અને ૮ થી ૧૦ મહિનાની ઉંમરે આવે છે, જે જીવનકાળ દરમિયાન આવતા અધિક માસ પર આધારિત છે.
જો વ્યક્તિ પૂનમના દિવસે સાંજના ચંદ્રોદય પહેલા જન્મી હોય તો તે જ દિવસનો ચંદ્રોદય પહેલો ગણાય, પરંતુ ચંદ્રોદય પછી જન્મેલી હોય તો આવતી પૂનમથી ગણતરી શરૂ થાય છે.
હા, દક્ષિણ ભારતમાં અને ગુજરાત-મહારાષ્ટ્રમાં ૮૦ વર્ષ પૂર્ણ થતાં ૧૦૦૦ ચંદ્ર દર્શન નિમિત્તે શતાભિષેક મહોત્સવ ઉજવાય છે.