श्राद्ध
श्राद्ध तिथी कॅल्क्युलेटर
मृत्यूची तारीख, वेळ आणि ठिकाणावरून त्याची तिथी, पितृ पक्षातील महालय श्राद्धाचा दिवस, आणि पुढील वर्षांची वार्षिक श्राद्धे कुतप, रौहिण आणि अपराह्न वेळांसह जाणा.
श्राद्ध तिथीचे शास्त्रीय महत्त्व
पितरांच्या आत्म्याच्या शांतीसाठी आणि त्यांच्या आशीर्वादासाठी श्राद्ध विधीचे मोठे महत्त्व आहे.
हिंदू पंचांगानुसार सूर्य व चंद्राच्या गतीवर तिथी अवलंबून असल्याने दरवर्षी इंग्रजी तारीख बदलते.
अपराह्न काळातच श्राद्ध का केले जाते?
धर्मसिंधू व निर्णयसिंधू नुसार दिवसाच्या पाच भागांपैकी चौथा भाग म्हणजे अपराह्न काल हा पितरांसाठी राखीव आहे.
कुतुप, रौहिण आणि अपराह्न काल मुहूर्त
तर्पण, पिंडदान आणि ब्राह्मण भोजनासाठी हे मुहूर्त अतिशय पवित्र मानले जातात.
- कुतुप मुहूर्त (Kutup): दिवसाचा आठवा मुहूर्त, श्राद्ध आरंभासाठी सर्वोत्तम.
- रौहिण मुहूर्त (Rohina): दिवसाचा नववा मुहूर्त, पितरांच्या समाधानासाठी प्रख्यात.
- अपराह्न काल (Aparahna): दुपारच्या ३/५ ते ४/५ भागाचा समय, पिंडदान यासाठी उत्तम.
महत्त्वाचे शास्त्रीय नियम
- चतुर्दशी श्राद्ध: फक्त अकाल मृत्यूसाठी. नैसर्गिक मृत्यूचे श्राद्ध अमावास्येला करावे.
- मातृ नवमी: माता व सवाष्ण स्त्रियांसाठी नवमीचे श्राद्ध विहित आहे.
- अधिक मास नियम: अधिक मासात मृत्यू झाल्यास सामान्य वर्षांत निज मासात श्राद्ध केले जाते.
- पंचबळी: गाय, कुत्रा, कावळा, देव व मुंग्या यांना नैवेद्य देणे आवश्यक असते.
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
- वार्षिक श्राद्ध आणि महालय श्राद्ध यात काय फरक आहे?
- वार्षिक श्राद्ध मृत्यूच्या महिन्यात आणि तिथीला केले जाते, तर महालय श्राद्ध पितृ पक्षात केले जाते.
- तिथी माहीत नसल्यास काय करावे?
- सर्वपित्री अमावास्येला श्राद्ध करावे.
- अपराह्न व्यापिनी तिथी म्हणजे काय?
- दुपारच्या अपराह्न काळात असणारी तिथी.